Geologia

Podłoże geologiczne Ojcowskiego PN i okolic to głównie wapienie. Wapienie są skałami organicznymi (podobnie jak węgiel kamienny). W tym przypadku jednak organizmami skałotwórczymi były między innymi: gąbki, ramienionogi, amonity. Organizmy te żyły w morzu a niektóre z nich tworzyły rafy, stanowiące dzisiaj dużą część podłoża. Pamiętać należy, iż mnogość i różnorodność organizmów skałotwórczych skutkuje różnorodnością wapienia, którego dwa rodzaje możemy odnaleźć w OPN. Te dwa rodzaje wapienia różnią się między sobą zwięzłością budowy i odpornością na rozpuszczanie przez wodę, co jest kluczowe dla procesów kształtujących tutejszy krajobraz. Ów krajobraz jest skutkiem geologicznych, klimatycznych i atmosferycznych oddziaływań na wapienne podłoże, mających miejsce na przestrzeni dziesiątek milionów lat. Najważniejszy proces tworzący ten fantastyczny krajobraz znany jest pod nazwą krasowienia i bardzo ogólnie rzecz ujmując polega na rozpuszczalnej działalności wody. Pamiętajmy jednak, że mamy dwa rodzaje wapienia różniące się odpornością na rozpuszczanie a zatem jeden rozpuszcza się szybciej, a drugi wolniej (w skali geologicznej oczywiście). Taki stan rzeczy skutkuje bardzo urozmaiconą rzeźbą terenu obfitującą w różne formy krasowe na, i pod powierzchnią. Formy powierzchniowe to na przykład ostańce skalne a podziemne jaskinie. Ostańce skalne to samotne skały zbudowane oczywiście z wapienia odporniejszego, które zostały wyizolowane poprzez proces erozyjne (w tym rozpuszczanie). Procesy te szybciej i skuteczniej niszczyły wapień mniej odporny zalegający wokół twardszego fragmentu, odsłaniając go. Jaskinie natomiast to dzisiaj puste już przestrzenie, niegdyś będące miejscem zalegania mniej odpornego wapienia, który został rozpuszczony przez wodę, wnikającą w pęknięcia ciosowe i tworzącą podziemne cieki wodne tak zwane czynne kanały krasowe. Obie formy - zarówno ostańce jak i jaskinie - stanowią dziś jedną z większych naturalnych atrakcji turystycznych parku.